2009 “Goddeloos Tolhuis”

Excursie Natuurgebied “de Houtwiel” bij “het Goddeloos Tolhuis” bij Broeksterwoude.

Een natuurreservaat van Staatsbosbeheer.

————————————————————————————————————————————-

Het “Goddeloze Tolhuis”

Op zaterdag 27 mei werd angstvallig het weerbericht in de gaten gehouden want er werd regen voorspeld. Aangekomen na een ritje van drie kwartier in Broeksterwoude was het nog steeds bewolkt maar droog. Boswachter Jacob Bijlsma en zijn vrouw Anneke stonden ons al op te wachten en heten ons van harte welkom in de tentoonstellingsschuur van Staatsbosbeheer bij het Goddeloze tolhuis. De eerste mededeling van Jacob was dat het tijdschema wat was aangepast omdat de weerradar buienformaties te zien gaf die noordoostwaarts trokken vanaf zuidwest Nederland.

We begonnen met het nuttigen van soep met ballen in de schuur van SBB gevolgd door een sanitaire stop en het inschepen voor de excursie. Aan boord konden wij van het natuurgebied “De Houtwiel” en de rest van de broodmaaltijd genieten terwijl de weergoden ons goedgezind waren.

Dat Jacob een enthousiast en deskundig verteller is hadden wij op de laatstgehouden contactavond in april al gemerkt, hij raakt namelijk niet uitgesproken over “De Houtwiel” en zijn omgeving.

Dit uitgestrekte moerasgebied was ooit deel van de hoogvenen die vroeger een groot deel van Friesland bedekten. Al in de 15e eeuw werd er turf gewonnen. Dat ging door tot in de 20ste eeuw. Door al het graven ontstonden poelen en plassen, petgaten en legakkers.

Nu treft de bezoeker er uitgestrekte rietvelden aan, doorsneden door brede sloten. Elzenbosjes en opgeschoten wilgen geven het gebied een ruig karakter. Er ligt een weidevogelreservaat met open graslanden. In het riet nestelen de kleine karekiet, rietzanger, rietgors en baardmannetjes. De rietvelden zijn ook het broedgebied van de bruine kiekendief, die zich vaak jagend laat zien.

De Houtwiel was lange tijd een leeg en moeilijk toegankelijk moeras. Het domein van vissers, jagers en boeren. In Friesland zijn de meeste van zulke moerasgebieden ontgonnen, vooral voor de landbouw. Dat lot is `De Houtwiel´ bespaard gebleven.

Terwijl van de excursiepraam af en toe de dieselmotor werd uitgeschakeld en de aandrijving werd overgenomen door een elctromotor konden wij in alle rust genieten van de prachtige omgeving. Jacob maakt ons onderweg attent op allerlei zaken als nesten met broeden vogels, prachtige doorkijkjes en maakten we onderweg kennis met een voetbalelftal die aan het kanoën waren.

Aan de achterzijde van het natuurgebied werd aan een aanlegplaats een stop gemaakt en gingen we aan land en kregen we aan de hand van praktijkvoorbeelden uitleg van wat de natuur allemaal te bieden heeft!

Op de terugweg konden we genieten van oranjekoek, koffie en thee, dat er goed in ging. Op de terugtocht kregen we als toetje nog een uitstapje naar de jachthaven van Broeksterwoude met zijn vele jachten en aan de zuidzijde een goed overzicht van de kruidenrijke graslanden die door SBB beheerd en verpacht worden. Om stipt half vier kwamen we droog weer aan bij het Goddeloze tolhuis en gingen we weer richting Joure nadat we Jacob en zijn vrouw Anneke hadden bedankt voor de geweldige excursie en de goede zorgen.

Op de carpoelplaats bij de McDonalds werd nog even wat nagepraat en konden we terug zien op een succesvol uitstapje wat zeker voor herhaling vatbaar is.

Feike Sijsma

Share Button